Што после тренинг?  Дневна рутина на секој професионален спортист за опоравување

Добриот тренинг е само еден дел од спортскиот успех. За да ја одржи физичката подготвеност, спортистот треба да посвети внимание и на исхраната, хидратацијата, сонот, регенерацијата и грижата за мускулно-скелетниот систем.

Ова е особено важно за спортистите со претходни повреди, кои и по завршувањето на рехабилитацијата треба да продолжат со одржување на силата, стабилноста и контролата на движењето.

1. Активно смирување по тренинг

По интензивен тренинг или натпревар, неколку минути лесно движење, како одење или велосипед, може да помогнат во постепеното смирување на организмот. Рутината треба да се приспособи на спортот, оптоварувањето и индивидуалните потреби.

2. Исхрана и хидратација

По тренингот, на организмот му се потребни течности, енергија и хранливи материи за опоравување.

• Протеини за обновување и одржување на мускулната маса.
• Јаглехидрати за надополнување на резервите на гликоген.
• Течности и електролити за надоместување на загубите преку потење.
• Разновидна исхрана за обезбедување витамини, минерали и други есенцијални хранливи материи.

Суплементите можат да ја дополнат исхраната кога постои потреба, но не можат да ја заменат.

3. Сон и одмор

Квалитетниот сон и соодветното време за одмор се важни за физичкото и менталното опоравување. Недоволниот сон и прекумерното тренинг-оптоварување можат негативно да влијаат врз заморот, концентрацијата и спортските перформанси.

4. Рехабилитација и физиотерапија

По интензивен тренинг или натпревар, мускулите често се заморени и напнати. Мануелната или вибро масажа може да помогнат во намалување на чувството на мускулна напнатост, да придонесат за олеснување на одложената мускулна болкаи да овозможат чувство на релаксација по физички напор. Научните истражувања укажуваат на можни придобивки од масажата и вибрациската терапија. Уреди за вибрациска масажа, како Vibrax Senator Professional 3D, може да бидат практичен додаток во рутината за опоравување, кога се користат со соодветен интензитет и според потребите на спортистот. При изборот на третманот, важно е да се земат предвид видот на физичкиот напор, чувствителноста на мускулите и евентуалните претходни повреди.

При акутна повреда, значителен оток или необјаснета болка, потребна е проценка од физиотерапевт пред примена на масажа или вибрациска стимулација.

5. TENS и EMS – практична поддршка за спортистот и надвор од клубот

Професионалниот спортист не треба да се грижи за своето тело само за време на тренингот. Соодветно избран уред за електростимулација може да биде корисен дел од неговата лична рутина за опоравување, особено кога често патува, настапува на натпревари или има потреба од дополнителна физиотерапевтска поддршка.

TENS терапијата може да помогне во олеснување на болката кај одредени состојби, вклучително и кај спортисти со стари повреди што повремено предизвикуваат симптоми. EMS/NMES овозможува  може да биде корисен за конкретни цели, како мускулна активација во рамките на рехабилитацијата. Сопствениот уред му овозможува на спортистот да има практична опција за примена и надвор од клубот, но најважно е да знае кога, зошто и како да го користи. Затоа, изборот на програмата, поставувањето на електродите, интензитетот и времетраењето треба да бидат усогласени со препораките на клубскиот физиотерапевт.

Кај замор по тренинг или натпревар, електростимулацијата може да биде како дополнителна опција во индивидуалната рутина, со цел забрзување на  опоравувањето или намалување на мускулната болка кај секој спортист. Таа не ги заменува сонот, исхраната, хидратацијата и правилното планирање на оптоварувањето.

За спортистите што сакаат поголема самостојност во грижата за своето тело, пренослив TENS/EMS уред може да биде практична инвестиција – особено кога се користи како дел од план што го координира физиотерапевтот, а не како замена за стручна проценка и третман.

6. Суплементација за индивидуалните потреби

Изборот на суплементи треба да зависи од исхраната, потребите и целта што треба да се постигне.

• Orthomol Sport може да се разгледа за дополнување на исхраната кај спортисти со соодветна нутритивна потреба.
• Orthomol Tendo е опција за нутритивна поддршка поврзана со тетивите и сврзното ткиво.
• Orthomol Arthroplus може индивидуално да се разгледа за нутритивна поддршка поврзана со зглобовите.

Што е важно за спортистите што подлежат на допинг-контроли?

Сите три производи се наведени на Cologne List® (Kölner Liste®) — независна листа на производи чии конкретни серии се тестираат за избрани супстанции релевантни за допингот. Ова обезбедува дополнителна транспарентност и го намалува ризикот поврзан со употребата на суплементи. Според принципот на строга одговорност во антидопингот, спортистот е одговорен за супстанциите што ќе бидат откриени во неговиот примерок. Затоа, пред употреба, важно е да се провери конкретниот производ и, кога е достапна, неговата серија на Cologne List®, а изборот да се координира со клупскиот лекар или одговорното лице за антидопинг.

При комбинирање производи треба да се проверат состојките, вкупните дневни количества и можните интеракции. Суплементите се дополнување на исхраната, а не замена за правилна исхрана, физиотерапија или индивидуално планирана рехабилитација.

Лична одговорност на спортистот: опоравувањето започнува со секојдневните навики

Да се биде професионален спортист значи да се преземе одговорност не само за спортските резултати, туку и за сопственото здравје, физичката подготвеност и долгорочната функционалност.

Секојдневната рутина за опоравување не треба да зависи само од тоа дали клубот обезбедил физиотерапевт или дали спортистот моментално чувствува болка. Исхраната, хидратацијата, сонот, соодветното дозирање на оптоварувањето и препорачаните вежби за одржување треба да бидат дел од неговите лични навики.

Спортистот има одговорност кон себе, но и кон клубот во кој е ангажиран. Со грижата за сопствената подготвеност, навременото пријавување на симптомите и доследното следење на договорениот план за опоравување, тој придонесува за континуитетот на тренинзите, намалување на ризикот од повторни проблеми и подобра тимска подготвеност.

Ако професионалниот спорт е избраниот начин на живот, тогаш грижата за телото мора да биде секојдневна обврска, а не активност што започнува дури кога ќе се појави повреда.

Зошто секој спортски клуб треба да има свој физиотерапевт?

Физиотерапевтот не треба да биде дел од клубот само кога ќе се појави повреда. Неговата улога е континуирана: да ја следи функционалната состојба на спортистите, да учествува во превенцијата на повреди, да планира и следи рехабилитација и да советува за секојдневна самогрижа и опоравување. Во соработка со тренерскиот тим, физиотерапевтот може да помогне во организирањето на дневната рутина, изборот на соодветни физиотерапевтски методи и препознавањето кога е потребна дополнителна медицинска или нутритивна проценка. Изборот на суплементи треба да се прави според индивидуалните потреби и, кога е потребно, во соработка со лекар или спортски нутриционист. Континуираната грижа за спортистите овозможува навремено препознавање на проблемите, систематско спроведување на рехабилитацијата и подобро планирање на секојдневното опоравување.

Клубот треба да обезбеди стручна поддршка и организиран систем на грижа, а спортистот треба активно и одговорно да учествува во сопственото опоравување. Одговорноста е заедничка, но личната дисциплина на спортистот е незаменлива.

Заклучок

Клубот треба да обезбеди стручна поддршка и организиран систем на грижа, а спортистот треба активно и одговорно да учествува во сопственото опоравување. Одговорноста е заедничка, но личната дисциплина на спортистот е незаменлива.